گندزداها در بیمارستان

ليست محصولات ضد عفوني كننده و پاك كننده كمپاني DESOMED EURO   ساخت آلمان

رديف	نام كالا	تركيبات	طيف مصرف	طريقه مصرف	حجم / واحد
1	BIGUAMED PERFECT	100گرم آن حاوي 9.2گرم كوكوس پروپيلين دي آمين گوانيدين دي استات و16كرم دي متيل كوكوسفت آلكيل آمونيوم كلرايد است	جهت رفع بوي نامطبوع بخشهاي بيمارستان و ضدعفوني كننده و گندزدائي و پاك كننده سطوح و تجهيزات پزشكي و كارخانجات	5/0 درصد و زمان تماس حداقل 15دقيقه	1ليتر 2 ليتر 3 ليتر
2	DESO TOP	100گرم حاوي :‌ 6.6گرم كلريدينزالكونيوم و 3.3گرم دي دسيل دي متيل آمونيوم كلرايد	ضد عفوني كننده و پاك كننده تجهيزات پزشكي و كف سالنهاي كارخانجات و صنايع غذاي و بهداشتي وآشپزخانه ها	5/7 درصد 1دقيقه 5 درصد  5 دقيقه 5/0 درصد 30 دقيقه	5 ليتر
3	DESOMED RAPID AF	100گرم حاوي : 42گرم اتانول 05/ درصد گرم دي متيل آمونيوم كلرايد. موارد اختياط :‌به هيچ عنوان بر روي سطوح داغ اسپري نشود.	اسپري براي ضد عفوني و گندزدائي سريع سطوح كوچك از قبيل دستگاههاي پزشكي و ابزار كار	100 درصد بصورت اسپري و خشك كردن پس از دو دقيقه	1 ليتر 5 ليتر
4	DESOMED RAPID AF TUCHER	100گرم حاوي : 42گرم اتانول 05/ درصد گرم دي متيل آمونيوم كلرايد. هر ظرف حاوي 120 عدد دستمال مي باشد.	دستمال براي ضد عفوني و گدزدايي سريع سطو كوچك از قبيل دستگاهها و تجهيزات پزشكي	در دو دقيقه غير فعال كننده ويروس هپاتيت B و  C و ايدزHIV	PE- CONTAINER
5	DESO LAND SOFT	اين لوسيون محتوي لانئولين ويتامينE   - مواد ضدعفوني كننده به همراه مواد معطر مي باشد.	لوسيون پوستي ملايم جهت محافظت از پوستهاي آسيب ديده	ماليدن روي پوست	100ميلي ليتر
6	DESOMEDAN ID	100گرم حاوي 75/3 3 گرم كوكوسپروپيلين دي آمينوگوانيدين دي آمين گوانيدون و 63/5 گرم دي دسيل آگزيل متيل آمونيوم پروپيونات	مورد استفاده در دندان پزشكي ها براي دستگاه ساكش و لوازم قالبگيري	محلول 3 درصد 15دقيقه	1 ليتر 2 ليتر 5 ليتر
7	ACRYDES GF	100گرم حاوي :‌25/0 گرم دي متيل كلرايد آمونيوم و 50/0 كلريد بنزالكونيوم	مورد استفاده در ICU وبخش اطفال و زايشگاهها	نبايد رقيق شود و در يك دقيقه اثر مي كند	1 ليتر
8	DESCO DRILL BOHRERBAD	100گرم حاوي : 75/3 گرم كوكوسپروپيلين دي آمينوگوانيدين دي استات و 63/5 گرم پروبيونات آمونيوم دي دسيلوگزتيل متيل آمونيوم پرو بيونات	مورد استفاده در دندانپزشكي ها براي دستگاهها و ابزار كار .	نبايد رقيق شود و آماده مصرف مي باشد	2 ليتر 5 ليتر
9	ASEPTOMAN	شامل مواد ضد عفوني كننده دست و مواد معطر مي باشد.	ضد عفوني كننده دست با پوست سازگار مي باشد . مخصوص ضدعفوني دستها قبل از  عمل	ماليدن روي دست	نيم ليتر 1 ليتر 5 ليتر

مراكز پخش :‌

تهران – شركت پهنه آسمان آبي و شركت شيمي طب آذر

اروميه –  شركت سلامت عصر تلاش 2233389-0441

سختی آب

سختی آب (Hardner) ، اساسا به معنی ظرفیت آن در ترسیب صابون است.

عناصر ایجاد کننده سختی آب

صابون عمدتا توسط کلسیم و منیزیم قابل ترسیب است، ولی به غیر از آنها فلزات دیگری نظیر آلومینیوم ، آهن ، منگنز ، استرانسیم و روی نیز در ایجاد سختی آب شرکت می‌کنند، ولی از این نظر که دو عنصر اولی در مقادیر زیاد در آبهای طبیعی وجود دارند، لذا سختی آب بطور عمده بر اساس این دو سنجیده می‌شود. ولی با وجود این ، اگر مقادیر فلزات دیگر قابل توجه باشد، باید آنها را نیز محسوب داشت.

محاسبه سختی آب

مقدار سختی آب ، برحسب اکی‌والانهای کربنات کلسیم آنها محاسبه و بیان می‌شود.

تقسیم بندی سختی آب

سختی آب را می‌توان به دو نوع تقسیم کرد:

سختی موقت

سختی موقت (Temporary Hardner) را سختی کربناتی (Carbonate Hardner) نیز می‌نامند. این سختی ، مولود بی‌کربنات کلسیم و منیزیم است که عمدتا به کمک حرارت و یا ازدیاد PH کاهش می‌یابد.

سختی دائم

سختی دائم (Permanent Hardner) را سختی غیرکربناتی (Noncarbonate Hardner) نیز می‌نامند. این سختی ، با حرارت دادن قابل حذف نیست.

اهمیت سختی آب

مقدار سختی آب ، علاوه بر اینکه در آبهای صنعتی اهمیت وافر دارد، از نظر بهداشت عمومی نیز اهمیت خاصی دارد. کلسیم که یکی از عوامل سختی آب است، در رشد استخوان و حفظ تعادل بدن دخالت داشته، ولی به همان اندازه ، سولفات کلسیم به علت کمی قابلیت هضم ، ناراحتیهایی در دستگاه هاضمه بوجود می‌آورد.

گاهی توصیه می‌شود که جهت تامین بهداشت و سلامت مصرف کنندگان ، آهک به آب آشامیدنی افزوده شود. بعضی دانشمندان معتقدند، بهتر است کلسیم و منیزیم لازم بدن توسط غذا تامین شود و حتی‌الامکان از آبهای سبک برای شرب استفاده شود. باید توجه داشت که بدن نسبت به سنگینی موجود در آب مورد مصرف خود حساسیت دارد، چنانچه این نوشیدنی تغییر یابد، ممکن است در دستگاه گوارش ایجاد اخلال نماید و این موضوع را به اصطلاح آب به آب شدن می‌گویند.

طبقه بندی آب از نظر سختی

سختی آب (کربنات کلسیم mg/lit)	55 - 5	100 - 56	200 - 101	500 - 201
نوع آب	سبک	سختی کم	متوسط	خیلی سخت

در بعضی از طبقه بندیها حداکثر سختی آبهای قابل شرب ، 300 میلی گرم در لیتر کربنات کلسیم تعیین شده است.

 

تاثیر قلیائیت در سختی آب

اگر قلیائیت کل آب ، مساوی یا بیشتر از سختی کل باشد، تمام سختی آب به صورت سختی کربناتی خواهد بود. در صورتی که که قلیائیت کل ، کمتر از سختی باشد، سختی کربناتی آب معادل قلیائیت بوده و سختی دائم ، اختلاف بین سختی کل و قلیائیت است

اثر فشار هوا روی سلامت انسان

• ارتفاعات زیاد: در ارتفاع زیاد ، هوا کمتر فشرده بوده و در نتیجه فشار نسبی اکسیژن هم کمتر است. انسان در ارتفاعات خیلی زیاد بدون تجهیزات و تنفس با دستگاه نمی‌تواند ، زنده بماند. هنگامی که انسانی با کمی فشار جو ، مواجه شود، دگرگونی‌های فیزیولوژیک روی می‌دهد: افزایش شمار دم زدن ، افزایش غلظت هموگلوبین و افزایش بازده قلب.
• ارتفاع کم: هنگامی که انسان در معرض فشار شدید جو ، قرار می‌گیرد، گازهای هوا مانند اکسیژن ، دی‌اکسید کربن و ازت متناسب با فشار نسبی این گازها در خون و بافتها حمل می‌شوند. افزایش غلظت ازت در خون یک حالت خواب رفتگی (narcose) ایجاد می‌نماید که منجر به کاهش اعمال عقلی و شعور‌ می‌شود.

آب2

آب :

بسیاری از مشکلات بهداشتی کشورهای رو به پیشرفت بطور عمده به علت نبودن آب آشامیدنی سالم است. بدون آب سالم جایی برای سلامت جامعه و رفاه وجود ندارد. تدارک آب سالم برای جامعه یکی از موثرترین و دائمی‌ترین فناوریها برای بهبود سلامت جامعه و مردم است.

آب سالم و پاکیزه آبی است که :

بدون عوامل زنده بیماریزا باشد.

بدون مواد شیمیایی زیان آور باشد.

طعم مطبوع داشته باشد.

قابل استفاده برای مصارف خانگی باشد.

آبی را آلوده (Contaminatedy) گویند که :

دارای عوامل بیماریزای عفونی یا انگلی باشد.

مواد شیمیایی سمی داشته باشد.

دارای ضایعات و فاضلاب صنعتی و ... باشد.

 

آلودگی آب (Water Pollution) و خطرهای آن :

آب به مفهوم شیمیایی هرگز خالص نیست و انواع ناخالصیها را چه بصورت تعلیق یا حل شده دارد. این ناخالصیها عبارتند از: گازهای حل شده مانند هیدروژن سولفید (H₂S) ، مواد معدنی مانند نمک کلسیم و جانداران ذره بینی.

خطرهای آب آلوده را می‌توان به دو گروه اصلی تقسیم کرد:

• خطرهای زیست شناختی: این خطرها عبارتند از بیماریهای منتقله بوسیله آب به سبب عامل زنده بیماری زا ، یا یک میزبان آبزی موجود در آب ، مانند هپاتیت‌های ویروسی.
• خطرهای شیمیایی: آلاینده‌های شیمیایی عبارتند از: حلالهای شوینده ، سیانیدها ، فلزات سنگین ، مواد سفید کننده و ... در بسیاری از کشورهای پیشرفته که بیماریهای واگیردار قابل انتقال بوسیله آب تقریبا از بین رفته‌اند ، هم‌ اکنون به آلاینده‌های شیمیایی بیشتر توجه می‌شود.

سختی آب و بیماریهای قلبی - عروقی :

گزارشهای رسیده از چند کشور ، رابطه معکوس آماری بین سختی آب آشامیدنی و میزان مرگ به علت بیماریهای قلبی - عروقی را نشان داده است. در مناطقی که آب آشامیدنی آنها سبک است، شیوع بعضی بیماریها مانند آرتریو اسکلروز قلب ، بیماری استهاله‌ای قلب ، پرفشاری خون ، مرگ ناگهانی با منشا قلبی و عروقی و مخلوطی از این بیماریها بیشتر شده است

توصیه هایی پیرامون خرید مواد غذایی

مواد غذایی خود را از فروشگاههای معتبر و دارای پروانه کسب تهیه نمائید

در زمان خرید به تاریخ تولید و تاریخ انقضای ماده غذایی توجه نمائید

مواد غذایی باید دارای پروانه تولید و پروانه بهره برداری از وزارت بهداشت باشد

مواد غذایی باید دارای علامت استاندارد باشد

به شرایط نگهداری مواد غذایی به خصوص مواد لبنی توجه نمائید

به ترکیبات موجود در مواد غذایی توجه نمائید

مشخصات شرکت سازنده مواد غذایی بر روی بسته بندی آن درج شده باشد

حتی المقدور شیر و لبنیات را به صورت پاستوریزه تهیه و استفاده نمائید

مواد غذایی وارداتی (خارجی) باید دارای مجوز ورود از وزارت بهداشت و برچسب فارسی باشد

در موقع خرید مواد غذایی به شرایط بهداشتی مغازه و فروشنده به خصوص کارت بهداشتی وی توجه نمائید

توصیه هایی برای کاهش آلودگی هوا در شهر

  توسعه و تجهيز وسايل نقليه عمومي شهري مناسب جهت كاهش دادن وسايل نقليه شخصي در سطح شهر .

  

   

  استاندارد كردن سوختهاي مصرفي و افزايش توليد و مصرف بنزين بدون سرب

  

 

   ايجا د بزرگراه و پلهاي هوايي و تونلها براي جلوگيري از ترافيك و تسريع حركت اتومبيلها

 

  

 جلوگيري از تردد وسايل نقليه دود زا و فرسوده توسط مقامات مسئول و اجرا معاينه فني و تنظيم موتور و سرويس به موقع اتومبيل به نحو مطلوب .

  

   

  كنترل حركت موتورسيكلتهاي دودزا و جلوگيري از تردد آنها در سطح شهر

  

   

  بكار گيري دستگاههاي كنترل كننده به منظور جلوگيري از انتشار آلوده كننده هاي ناشي از فرآيند صنايع در هوا .

 

 

 گسترش كامل شبكه گاز رساني در سطح شهر كه كاهش مصرف سوختهاي سنگين را در بر دارد و باعث كاهش غلظت آلودگي مي شود .

  

   

  جلوگيري از سوزاندن زباله و برگ درختان در محدوده شهر

  

   

   توسعه فضاي سبز و نگهداري آن

  

 

     كنترل جمعيت شهرها و جلوگيري از مهاجرت بي رويه .

  

 

    اندازه گيري و پايش آلاينده هاي هوا در نقاط معين شهر هاي بزرگ و مراقبت دائم از ميزان افزايش آن و كنترل لازم .

 

  

 

  تحقيق و بررسي مسائل بهداشت هوا توسط سازمانهاي پژوهشي كشور به منظور دستيابي به اهداف كنترل آلودگي هوا در ارتباط با سلامت انسان .

 

حذف فلزات سنگین

Bioremidation of heavy metals))

 

از بین 105 عنصر جدول تناوبی حدود 80 عنصر به دلایل خصوصیات ویژه از جمله چگالی بالا در گروه فلزات واقع شده اند. در این میان چگالی سطحی همه فلزات يكسان نبوده و این امر عاملی برای جداسازی فلزات سنگین از بقیه گروه شده است،بطور کلی فلزات سنگین دسته ای از فلزات هستند که چگالی سطحی آنها بیش از ۵mg/cm³ باشد که ازجمله آنها می توانیم به سرب ،روی، کادمیوم، جیوه و نیکل اشاره نماییم.

حضور فلزات سنگین بیش از استانداردهای تعریف شده در محیط باعث بروز مشکلات و عوارض زیست محیطی برای ساکنان آن محل و اکوسیستم میگردد.تاثیرات فلزات سنگین روی انسان مختلف بوده و عمده ترین آن مربوط به بروز اختلالات عصبی است. جیوه  قوی ترین سم فلزی است که در آب بصورت معدنی یا آلی دیده شده و به شکل متیل اتیل مرکوری در زنجیره غذائی وارد بدن آبزیان گرديده و تجمع می یابد. این فلز می تواند از طریق جفت وارد بدن جنین شده و ناهنجاریهای مختلفی ایجاد نماید.

صنایع عمده ترین منابع آلاینده مربوط به فلزات سنگین هستند. کارخانجاتی از قبیل آبکاری ، باطریسازی و تولید قطعات الکترونیک از مهمترین آنها میباشند.آلودگی ناشی از سرب عمدتا مربوط به سوختهای فسیلی می باشد که بدنبال آلودگی هوا ، آلودگی خاک وآب را هم به دنبال خواهد داشت.

اکثر قریب به اتفاق واحدهای تولید کننده فاضلاب صنعتی حاوی فلزات سنگین فاقد سیستم های تصفیه هستند و روزانه مقادیر فراوانی فاضلاب صنعتی را وارد محیط زیست یا شبکه فاضلاب شهری می نماید که باعث آلودگی منابع آبی می شوند. در مواردی نیز که فاضلاب صنعتی تصفیه می شود مشکل دفع و دفن لجن تولید شده وجود دارد که می تواند از طریق گیاهان، جذب و وارد چرخه غذایی شود . بنابراین حذف فلزات سنگین می بایستی در مورد لجن تصفیه خانه های فاضلاب نیز انجام گیرد .

روشهای مختلفی برای حذف فلزات سنگین و خارج نمودن آنها از محیط از جمله پساب های صنعتی وجود دارد که به طور عمده شامل روشهای شیمیایی و بیولوژیک میگیرد.

از جمله روشهای شیمیایی می توان به خنثی سازی ترسیبی به کمک سود ، آهک یا کربنات سدیم اشاره کرد .

در بحث روشهای بیولوژیک نیز مدلهای مختلفی ارایه شده است .یکی از مدلها ،روش احیای باکتریائی سولفات می باشد به این ترتیب که باکتری های احیا کننده سولفات ترکیبات آلی مانند متانول و اتانول را  با استفاده ازسولفات اکسید نموده وبی کربنات وسولفید هیدروژن ایجاد می نماید . در مرحله بعد سولفید هیدروژن با یونهای فلزات سنگین ترکیب و سولفید های نا محلول به شکل لجن متراکم رسوب می نماید .

در حالا حاضر تصفیه خانه های متعددی در نقاط مختلف جهان با استفاده از انواع میکروارگانیزمها عمل حذف فلزات سنگین را انجام میدهند. به عنوان مثال براساس نتایج حاصل از پروژه تحقیقاتی شرکت شل ، تصفیه خانه بیولوژیکی پالایشگاه روی Budel Co روزانه در حدود 7200متر مکعب از پساب آلوده به فلزات روی و کادمیوم را تصفیه می نماید.

فاضلاب صنعتی

فاضلاب و پس آبهای مراکز صنعتی ، کشاورزی و همینطور محلهای مسکونی از آلوده کننده‌های عمده آبهای زیرزمینی و آبهای سطحی بویژه آبهای رودخانه‌ها ، دریاها و دریاچه‌ها هستند. با این فاضلابها و همینطور عوامل مؤثر در آلودگی فاضلاب و پس آبها آشنا می‌شویم.

پتانسیل و ظرفیت اکسیداسیون ، معیاری برای تعیین آلودگی فاضلابها

پتانسیل و ظرفیت اکسیداسیون آبها ، یکی از معیارهای مهم آلودگی آنهاست. بطوری که می‌دانیم اکسیژن محلول در آب ، عامل اساسی زندگی و رشد حیوانات و گیاهان است. زندگی این موجودات بستگی به حداقل اکسیژن محلول در آب دارد. ماهی بیش از سایر جانداران و بی مهره‌گان در درجه دوم و باکتریها کمتر از تمام موجودات آبزی به اکسیژن محلول در آب نیاز دارند. در یک آب معمولی که ماهی در آن پرورش می‌یابد، غلظت اکسیژن محلول نباید کمتر از 5 میلیگرم در لیتر باشد و این مقدار در آبهای سرد به 6 میلیگرم در لیتر افزایش می‌یابد.

در صورتی که مقدار اکسیژن محلول در آب کمتر از حداقل مجاز برای زندگی جانداران آبزی باشد، آن آب ، آلوده تلقی می‌گردد. وجود مواد آلی در آب ، موجب مصرف و تقلیل مقدار اکسیژن محلول می‌گردد. غالب ترکیبات آلی موجود در آب دارای کربن هستند و فعل و انفعال مهمی که در محیط آبی به کمک باکتریهای خاصی انجام می‌پذیرد به ترتیب زیر است:

در این واکنش به ازاء 12 گرم کربن ، 32 گرم اکسیژن مصرف می‌شود. اگر فرض کنیم که مقداری روغن که حاوی 12 گرم کربن بوده ، در آب ریخته شود، با در نظر گرفتن حداکثر مقدار اکسیژن محلول در آب در شرایط معمولی (میلیگرم در لیتر) این مقدار روغن آبی در حدود 3555 لیتر را فاقد اکسیژن نموده و به معنی دیگر کاملا آلوده می‌نماید.

میزان مواد آلی در فاضلابها

بطوری که قابل پیش بینی است فاضلابها و پس آبها حاوی مقدار بسیار زیادی مواد آلی است. تقریبا آثار کلیه مواد مصرف در زندگی اجتماعی و همینطور صنایع ، در فاضلابها وجود دارد. تخلیه فاضلابها و پس آبها در آبهای معمولی آنها را به سرعت آلوده می‌کند و این در واقع زاییده وجود مقادیر بسیار زیاد مواد آلی در فاضلابها و پس آبها.

اکسیژن مورد نیاز جهت اکسیداسیون یک فاضلاب

اکسیژن مورد نیاز جهت اکسیداسیون یک فاضلاب ، پس آب و یا آب آلوده معیار مناسبی برای آگاهی از حدود مقدار مواد آلوده کننده موجود در آنهاست. دو روش تعیین میزان آلودگی که بر اساس یاده شده در بالا متکی هستند، تحت عناوین COD و BOD شناخته شده‌اند.

• (BOD (Biochemical Oxygen Demand:
  
  

BOD یک فاضلاب ، پس آب و یا آب عبارت است از میزان اکسیژن مور نیاز میکرو ارگانیسمها در اکسیداسیون بیوشیمیایی مواد آلی موجود در آن. در حقیقت BOD تعیین کننده مقدار اکسیژن مورد لزوم برای ثبوت بیولوژیکی مواد آلی نمونه مورد نظر خواهد بود. اگر BOD آبی در حدود 1 میلیگرم در لیتر باشد، آب خوب و اگر به حدود 3 برسد مشکوک و بیشتر از 5 ، آلوده است.

• (COD (Chemical Oxygen Demand:
  
  

COD یک فاضلاب ، پس آب و یا آب آلوده ، عبارت است از میزان اکسیژن مورد نیاز برای اکسیداسیون مواد قابل اکسیداسیون موجود در آن. مقدار COD معمولا با استفاده از یک عامل اکسید کننده قوی در محیط اسیدی قابل اندازه گیر است. تعیین BOD با وجود ارزش فراوان به همراه دو نکته ضعف اساسی است. اولی طولانی بودن مدت آزمایش و دومی امکان مسموم شدن میکرو ارگانیسمهای مورد نظر در تماس با مواد آلوده در این مدت طولانی ، از اینرو COD ارزش فراوانی پیدا می‌کند.

درجه بندی فاضلابها

فاضلاب آبها بر حسب مقدار BOD درجه بندی می‌شود. فاضلابهایی که BOD آنها به ترتیب در حدود 210 ، 350 و 600 میلیگرم در لیتر هستند، فاضلابهای ضعیف ، متوسط و قوی هستند. برای جلوگیری از آلودگی آبها در بیشتر نقاط جهان ، هیچ فاضلابی حتی بعد از تصفیه در صورتیکه BOD آن بیش از 20 میلیگرم در لیتر باشد، مجاز به ورود به جریانهای سطحی و یا زیر زمینی نیست.

فاضلابهای غیر انسانی

باید دانست که در طبیعت تنها انسان نیست که با تولید فاضلاب یا پس آب باعث آلودگی آبها می‌شود. بلکه فعالیت حیوانات نیز در این آلوده سازی بسیار مؤثر است. در صورتیکه به عنوان مبنای مقایسه ، میزان آلودگی انسان را معادل یک BOD فرض کنیم، حیوانات دیگر نظیر اسب ، گاو ، گوسفند ، خوک و مرغ خانگی به ترتیب 11.3 ، 16.4 ، 2.5 ، 1.9 و 0.91 خواهند بود.

تخلیه بی رویه فاضلابهای صنعتی در آبهای سطحی

تخلیه بی رویه و پس آبهای صنعتی (و همینطور غیر صنعتی و کشاورزی) در آبهای سطحی ، موجب مرگ و میر حیوانات آبزی بخصوص ماهیها می‌گردد. جالب توجه است که تلاشی اجساد همین حیوانات خود مزید بر علت موجب آلودگی هر چه بیشتر می‌گردد. از دیگر اثرات مهم این فاجعه تبدیل فعالیت باکتریهای آب از حالت هوازی (Aerobic) یعنی توأم با مصرف اکسیژن به حالت بی هوازی (Anaerobic) و بدون نیاز به اکسیژن می‌باشد.

فعالیت باکتریهای بی هوازی ، توام با پیدایش نامطبوع و مواد قابل اعتراض است، بطوری که بوی زننده‌ای دارد و قابل اشتعال است. بدبو و بویی نظیر تخم مرغ گندیده دارد و ، سمی خطرناک بوده و بوی تند سیر می‌دهد. بطور کلی غالب محصولات از فعالیت باکتریهای بی هوازی برای زندگی دیگر موجودات بخصوص موجودات آبزی ، مضر است.

مواد شیمیایی ، ایجاد کننده اصلی فاضلاب صنعتی

از مهمترین و شناخته شده ترین مواد شیمیایی که در ابعاد وسیعی مصرف عمومی دارد و به علل مختلف ایجاد آلودگی می‌کند، عبارت از شوینده‌ها (Detergents) است. از حدود سالهای 1940 ، شوینده‌های مصنوعی وارد بازار مصرف شدند که مهمترین آنها عبارت بود از الکیل بنزن سولفانات. این نوع شوینده‌ها دارا یک نکته ضعف مهمی هستند که عبارت از عدم تجزیه آنها توسط مکرو ارگانیسمها است. وجود این مواد در آب باعث ایجاد کف می‌گردد و این کف باعث مشکلات فراوانی برای عمل تصفیه است و در ضمن باعث کندی عمل فتوسنتز می‌گردد.

استفاده از این شوینده‌ها بعدها در آمریکا و اروپا ممنوع شد تا سرانجام در سال 1965 شوینده جدیدی با نام LAS به بازار آمد که نکته ضعف مذکور را ندارد و توسط میکرو ارگانیسمها تجزیه می‌گردد. ترکیبات ازت دار نیز از طرق مختلف بویژه کودهای شیمیایی وارد فاضلابها می‌گردد. فسفر و ازت که از طریق فاضلاب وارد آب دریاچه‌ها می‌گردد و به علت تغذیه خوب گیاهان آبی پدیده‌ای به نام مسن شدن ایجاد می‌کند و ا ایجاد و ته نشین شدن لجن و گل و لای از عمق این دریاچه‌ها کاسته می‌شود و یکی از مهمترین اثرات نامطلوب این پدیده ، کاهش شدید اکسیژن آبهاست که منجر به تبدیل باکتریهای هوازی به بی هوازی می‌گردد.

مهمترین عوامل ضرورت عدم تخلیه فاضلابهای صنعتی به آبهای جاری و زیر زمینی

• اسیدیته آزاد
• مواد قلیایی قوی
• غلظت زیاد مواد محلول
• چربی و روغن
• فلزات سنگن و مواد سمی
• گازهای بدبو و سمی
• مواد رادیو اکتیو
• مواد معلق ، رنگ ، بو
• ازدیاد دما
• وجود میکرو ارگانیسمهای بیماری زا

آیین نامه بهداشت محیط

وسایل و لوازم و ابزار کار

ماده 66 : ظروف مورد استفاده بايد داراي شرايط زير باشد :

1-    ظروف شكستني بايد تميز ، بدون ترك خوردگي و لب پريدگي باشد .

2-    وسايل و ظروف فلزي كه برا ي تهيه و نگهداري و مصرف مواد غذايي بكار مي روند بايد سالم ، صاف و بدون زنگ زدگي باشد .

      3-    وسايل و ظروف غذا بايد پس از هر بار مصرف شسته ، تميز و بر حسب ضرورت ضدعفوني گرديده ودر ويترين يا گنجه مخصوص كه محفوظ باشد ، نگهداري شود .

 

ماده 67 : استفاده از ظروف و وسايل مشروحه زير ممنوع مي باشد :

1-    ديگ و ظروف مسي اعم از اينكه سفيد كاري شده يا نشده باشد .

2-    گوشت كوب و قاشق چوبي و سربي

3-    قندان بدون در پوش مناسب

4-    ظروف فاقد در ثابت و مخصوص براي عرضه موادي از قبيل نمك ، فلفل،سماق، شكر و امثال آنها

5-    هر نوع ظروف و ابزاري كه توسط وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي غير مجاز شناخته و آگهي شود .

 

ماده 68 :جنس و مشخصات ظروف ، وسايل و دستگاههايي كه براي مراحل مختلف توليد و بسته بندي مواد خوردني ، آشاميدني ، آرايشي و بهداشتي در كارگاهها و كارخانجات توليد اين مواد بكار مي روند بايد مورد تائيد وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي باشد .

 

ماده 69 : مواد غذائي مانند بستني ، آبميوه ، انواع لبنيات ، امثال آنها بايد در ظروف بسته بندي يكبار مصرف مورد تائيد  وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي و ساخته شده از مواد اوليه نو (غير بازيافتي) و مرغوب و حتي الامكان تجزيه پذير و همواره سالم ، تميز و بهداشتي عرضه گردد .

تبصره – آن دسته از مواد غذائي مذكور در ماده فوق كه توسط واحدهاي توليدي مجاز و داراي پروانه هاي معتبر بهداشتي تهيه و بطرق مجاز ديگر بسته بندي و عرضه مي شوند از شمول ماده مذكور مستثني مي باشند .

 

ماده 70 : سطح ميزها بايد صاف ، تميز ، سالم ، بدون درز و روكش آنها از جنس قابل شستشو و به رنگ روشن باشد .

 

ماده 71 :صندلي ها و نيمكتها بايد سالم و تميز باشند .

 

ماده 72 : براي هر مسافر تازه وارد بايد از ملحفه ، روبالشي و شمد تميز و سالم استفاده شود و تعويض آنها حداقل هر سه روز يكبار الزامي است .

 

ماده 73 : استفاده از لحاف ، پتو ، تشك و بالش كثيف و مندرس و بدون ملحفه ممنوع مي باشد .

 

ماده 74 : استفاده از تختخوابهايي كه داراي پارگي يا شكستگي و يا گود رفتگي فنر باشد و ايجاد سر و صداي غير طبيعي نمايد ممنوع است .

 

ماده 75 : استفاده از مواد غير استاندارد از جمله كاغذهاي بازيافتي و كاغذ هائي كه تميز نباشد و روزنامه و همچنين كيسه هاي پلاستيكي جهت پيچيدن و بسته بندي مواد غذائي ممنوع است .

 

ماده 76 : جعبه هاي مقوائي و پاكت هاي كاغذي كه براي بسته بندي مواد غذايي ياستفاده مي شوند بايد از جنس سالم و استاندارد و كاملا تميز بوده و از نوع بازيافتي نباشد .

 

ماده 77 : ظرف خمير گيري بايد صاف و تميز و بدون درز باشد . نصب شير آب بالاي ظرف خمير گيري لازم است .

تبصره – كوشش شود از دستگاههاي خودكار براي تهيه خمير و ساير مواد مخلوط كردني استفاده شود .

 

ماده 78 : براي حمل و نقل و جابجائي مواد غذائي فاسد شدني مانند انواع گوشت دام و طيور و آبزيان ، مواد پروتئيني ، فراورده هاي خام و پخته غذائي دام و طيور و آبزيان ، كله و پاچه و آلايش خوراكي دام ، شير و محصولات لبني و امثال آنها بايد منحصرا از وسايط نقليه مخصوص و مجهز به سردخانه سالم و مناسب استفاده شود .

 

ماده 79 : براي حمل و نقل و جابجائي ، هر نوع ماده غذائي كه بدون شستشو و پخت و پز مجدد به مصرف مي رسد ، همچنين انواع نان ، شيريني جات و خشكبار و امثال انها بايد از وسائط نقليه مخصوص و مجهز به اطاقك محفوظ و مناسب ، تميز و بهداشتي استفاده شود .

 

ماده 80 : براي حمل و نقل مواد اوليه مصرفي و محصولات نهائي كارگاهها و كارخانجات توليد مواد غذائي ، حبوبات ، غلات ، ميوه جات و سبزيجات بايد صرفا از وسايط نقليه مخصوص حمل و نقل اين مواد كه مورد نائيد   وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشكي باشد ، استفاده شود .

 

ماده 81 : كليه افرادي كه در وسايط نقليه موضوع مواد 78 لغايت 80 فوق الذكر يا جابجائي مواد غذائي سر و كار دارند مشمول ماده 2 اين آئين نامه در خصوص اخذ كارت معاينه پزشمي و تبصره هاي ذيل آن مي باشند .

 

ماده 82 : صاحبان وسائط نقليه موضوع اين ائين نامه موظفند قبل از بهره برداري از انها مجوز حمل و نقل مواد غذايي توسط وسيله نقليه مربئطه از وزارت بهداشت اخذ نمايند .

تبصره – حمل و نقل هرنوع كالاي غير از مواد غذائي توسط وسايط نقليه مجاز حمل اين مواد ممنوع و علاوه بر اخذ جريمه موجب توقف وسيله نقليه متخلف به مدت حداقل يكماه خواهد شد .

 

 ماده 83 : حمل ونقل مواد غذائي و بهداشتي  موضوع مواد 78 لغايت 80 اين آئين نامه توسط وسايط نقليه غير مجاز منوع و علاوه بر اخذ جريمه ، موجب توقف وسيله نقليه متخلف به مدت حداقل يكماه خواهد شد .

 

ماده 84 :  استفاده از انبرك مخصوص از جنس استنلس استيل براي برداشتن دانه هاي شيرينيجات ،خرما ، خيار شور ، قطعات پنير ، حلوا و امثال آنها الزاميست .

گندزدایی آب

بخش نامه ها و دستاوردها
نحوة گندزدايي لوله‌هاي آبرساني، مخازن، چاهها

نحوه گندزدايي لوله‌هاي آب در اصلاح شبكه و يا توسعه شبكه
نحوه گندزدايي مخازن تعمير شده و يا جديدالاحداث
نحوه گندزدايي چاههاي تعمير شده و يا جديدالاحداث

نحوه گندزدائي لوله هاي آب در اصلاح شبكه و يا توسعه شبكه
با توجه به جدول زير به ازاي هر شاخه لوله مقدار كلر مورد نياز در نظر گرفته شود.

جدول گند زدائي لوله هاي آب

قطر لوله به ميلي متر	درصد خلوص كلر	كلر مورد نياز يك شاخه 5 متري به گرم	ساعت ماند كلر
100	70	72/1	12
150	70	8/3	12
200	70	75/6	12
250	70	6/10	12
300	70	2/15	12
350	70	77/20	12
400	70	9/26	12
500	70	42	12
600	70	60	12
700	70	83	12

مثال: اگر 100 شاخه لوله 200 ميليمتر در توسعه شبكه باشد كلر موردنياز 675 گرم خواهد بود (675=100*78/6) كه آنرا به صورت محلول درآورده و در حين آب اندازي خط وارد جريان آب مي نمائيم. جهت به جريان انداختن آب لوله لازم است شير انتهايي خط باندازه نيم دور باز گردد و پس از پر شدن كل لوله ها شير فلكه كاملاً بسته گردد و بعد از 12 ساعت آب تخليه ( اين آب غير قابل شرب است) و سپس آبگيري و به مصرف برسد.

نحوه گندزدايي مخازن تعمير شده و يا جديدالاحداث
طبق جدول زير مقدار كلر مورد لزوم محاسبه گردد.

حجم مخزن به متر مكعب	درصد خلوص كلر	كلر مورد مصرف به كيلو گرم	ساعت ماند كار
100	70	3/4	12
200	70	6/8	12
500	70	5/21	12
1000	70	43	12
1500	70	5/64	12
2000	70	86	12
5000	70	215	12
10000	70	430	12
20000	70	860	12

قبل از گند زدائي، جدار داخلي مخازن با برس سيمي تميز و شست وشو گردد و با توجه به حجم مخزن به ازاي هر متر مكعب 43 گرم پركلرين 70 درصد به صورت محلول آماده نمود.

نحوه گندزدائي چاه‌هاي تعمير شده يا جديد الاحداث
قبل از اينكه چاهي مورد استفاده قرار گيرد(چه پس از تعميرات- چه چاه جديدالاحداث ) بايد گندزدائي گردد تا آلودگي (توسط باكتريها) كه از طريق كار كردن وسايل و يا آبهاي سطحي به وجود آمده خنثي گردد. ابتدا بايد لوله جدار چاه و ديوار آن با محلول كلر قوي شست و شو گردد. براي اين منظور حجم آب چاه بايد محاسبه شود و بازاء هر متر مكعب 3/4 گرم كلر 70 درصد اضافه گردد
آب كلرزده چاه بايد 12 ساعت بماند و بعد آنرا با تلمبه خارج نمايند.
چنين آبي قابليت شرب را ندارد و نبايد به مصرف برسد.
جهت سهولت كار ميزان كلر مورد مصرف هر متر حفاري در داخل آب در سايزهاي مختلف در جدول زير اعلام مي گردد.

جدول گندزدائي چاه با كلر قوي

قطر لوله جدار به اينچ	قطر حفاري به اينچ	درجه خلوص(كلر) هيپوكلريت كلسيم	كلر مورد نياز در يك متر داخل آب گرم	ساعت ماند
10	12	70	2/3	12
12	14	70	3/4	12
14	16	70	6/5	12
16	18	70	7	12

جهت گندزدائي چاهي كه داراي جدار 12 اينچ است و 50 متر داخل آب است مقدار 215 گرم هيپوكلريت كلسيم 70 درصد (215=50×3/4) داخل سطل به صورت محلول درآورده و سپس به داخل چاه ريخته شود و پس از 12 ساعت به بيرون تخليه و بعداً بهره برداري گردد.

اب1

زئوليت ها ، آلومينو سيليکات هاي بلوري و هيدراته فلزات قليايي و قليايي خاکي بويژه سديم ؛ کلسيم ، منيزيم ، استرانسيم و باريم هستند که شبکه ها ي سه بعدي متشکل از چهار وجهي هاي  [SiO₄]^4- و[AlO₄]^4- دارند. اين مواد براي نخستين بار در سال 1756 توسط يک معدن شناس سوئدي به نام فرديک کرونستد شناسايي شده اند و زئوليت نام گرفته اند.

واژه زئوليت به معني سنگ جوشان از ريشه يونايي "زين " به معناي جوشيدن و "ليتوس" به معناي سنگ است . اين نام مبتني بر اين واقعيت است که در هنگام حرارت دادن زئوليت ، مقدار زيادي آب، به صورت بخار خارج مي شود .

 

از نظر شيميدان ها زئوليت ساختماني است از پليمر هاي معدني که داراي اندامي چهار وجهي است ، ساختمان کلي اين چهار وجهي به صورت  TO₄ است که در آنها ممکن است T يک عنصر سه ظرفيتي مانند Al وB وGa  و يا چهار وجهي نظير Ge و Si و يا پنج ظرفيتي مثل P باشد و کليه اين چهار وجهي ها از طريق اکسيژن مشترک به يکديگر متصل مي شوند .

بعضي از کاربردهاي مهم زئوليت ها به شرح زير مي باشد:

الف- خالص سازي

-          خشک کردن (LNG ؛ گازهاي حاصل  از کراکينگ ، سردکننده ها )

-          حذف CO₂(گازطبيعي ، جداسازي هوا به وسيله ي سرد سازي )

-          حذف گوگرد ( شيرين سازي گاز طبيعي وLPG)

-          و...

از زئوليت هاي طبيعي نيز در بعضي از کاربردها مي توان استفاده کرد که عبارتند از :

الف- کاربردها در مقياس بزرگ

-          به عنوان پرکننده در کاغذ

-          در سيمان ها و بتن ها

-          مکمل غذاي حيوانات

-          کاربردهاي غربال مولکولي

-          جداسازي اکسيژن و نيتروژن از هوا

-          جاذب هاي مقاوم به اسيد و خشک کردن و خالص سازي

-          تبادلگر يوني در فرايند هاي کاهش آلودگي

فرمول سلول واحد زئوليت ها معمولا به صورت زير است:

M_x/nⁿ⁺ [(AlO₂^-)_x (SiO₂)_y ] .wH₂O

M: کاتيوني با ظرفيت n 
w: تعداد مولکول هاي آب بر واحد ساختماني

x و y: تعداد کل چهار وجهي ها بر سلول واحد   
(x+y): مجموع چهار وجهي ها در سلول واحد

y/x : مقادير 5-1 را به خود اختصاص مي دهند وليکن زئوليت هايي نيز قابل تهيه هستند که اين نسبت در آنها مي تواند به 100 يا بيشتر برسد.

قسمتي از فرمول که در کروشه قرار گرفته است ترکيب اصلي شبکه را نشان مي دهد.

کاتيون هاي فلزي که بار آنيوني اضافي در شبکه آلومينو سيليکاتي را خنثي مي سازند ، معمولا از فلزات قليايي و قليايي خاکي هستند و بعضي از آنها مي توانند به طور برگشت پذيري تعويض گردند . باقيمانده ي فضاي خالي موجود در زئوليت را ، مولکول هاي آب پر مي کنند.

در ساختار زئوليت ها چهار وجهي ها به گونه اي در کنار هم قرار مي گيرند که يک ساختار شبکه اي باز با منافذ و سطوح  بسيار زياد پديد مي آورند ، شبکه ي سه بعدي به وجود آمده شامل کانال ها و حفره ها يا قفس هاي به هم پيوسته اندکه کاتيون ها و مولکول هاي آب فضاهاي بين حفره ها را اشغال مي نمايند .معمولا آب موجود در شبکه بلورين زئوليت مي تواند با عمليات حرارتي به صورت برگشت پذير برطرف گردد.

1-      زئوليت هاي طبيعي : اين مواد در ابتدا به صورت يک جزء فرعي اما به صورت گسترده در حفره هاي بازالتي شناسايي شدند و استفاده از آنها به اين صورت ، در مقياس هاي صنعتي  عملي سخت و طاقت فرسا بوده است. تشکيل زئوليت ها تنها به ماتريس بازالتي محدود نشده است .بلکه رسوبات متنوعي در چند دهه گذشته شناسايي  شده اند ، زئوليت هاي طبيعي فراوان بوده و بعضي از رسوبات حاوي زئوليت داراي يک فاز زئوليتي خاص با خلوص 90% مي باشد .

از نظر صنعتي زئوليت هاي طبيعي داراي کاربردهاي کمي مي باشند که دليل اصلي آن يکنواخت نبودن خواص آنها است .همچنين ساختمان بلورين اين زئوليت ها از نظر اندازه ي حفره ها براي بسياري از کاربردهاي صنعتي مناسب نمي باشند.

در مورد شرايط و علل تشکيل زئوليت ها در طبيعت ، نظريه هاي گوناگوني ارائه شده است که یک نمونه  از آنها به شرح زير است :

الف – زئوليت ها اغلب در لايه هاي رسوبي ، بعد از تشکيل و دفن رسوبات در اثر واکنش آلومينيم سيليکات با آب حفره ها ، در درزها و شکستگي ها تشکيل شده اند .

 

 

الف – زئوليت ها اغلب در لايه هاي رسوبي ، بعد از تشکيل و دفن رسوبات در اثر واکنش آلومينيم سيليکات با آب حفره ها ، در درزها و شکستگي ها تشکيل شده اند .

ب- شيشه هاي آتشفشاني سيليسي را مي توان مواد اوليه ( آلومينيم سيليکات ) مورد نياز براي تشکيل زئوليت ها در طبيعت دانست.

ج- تمام کاني هاي گروه زئوليت که تا به حال در حدود 60 نوع آن شناسايي شده اند ، کاني هاي ثانوي بوده و از تخريب يا دگرساني کاني هاي اوليه اي نظير فلدسپات و فلدسپاتوئيد ها ،رس ها و در نهايت از ژلهاي سيليکاته ي طبيعي به وجود مي آيند.

ايران پتاسيل بسيار بالايي در اين زمينه دارا مي باشد . کانسارهاي زئوليت ايران در نواحي دماوند ، سمنان ، کرمان ، گردنه نعل شکن ( جاده ي قم – تهران ) کوه هاي جنوبي تهران ( کوه مره ) و اطراف حوض سلطان شناسايي شده اند . مساعد ترين نواحي ، جنوب دماوند ، اطراف ورامين ، سمنان در جنوب کوه هاي طلحه و همچين سر کوير رشم سمنان مي باشد.

1-     زئوليت هاي مصنوعي

زئوليت هاي مصنوعي مواد شيميايي ويژه اي با خلوص بالا هستند که دامنه ي کاربرد وسيعي دارند. محققين پيش از سال 1950 جهت توليد زئوليت ها در صدد تشکيل طبيعي و ژئوشيميايي کاني هاي شناخته شده بودند و تصور مي کردند که تشکيل زئوليت ها مستلزم ايجاد درجه حرارتي در حدود 200 تا 400 درجه سانتيگراد و دهها اتمسفر فشار مي باشد .اما در سال 1957 شيميدان ها موفق شدند زئوليت هايي در دماي پايين(C ⁰ 100 >) و در مقياس صنعتي تهيه نمايند.

توليد زئوليت ها

توليد زئوليت ها تحت شرايط گرمآبي انجام مي گيرد. اصطلاح گرمابي در اينجا به معني تبلور زئوليت ها از محلول آب دار حاوي اجزاي شيميايي لازم است. پليمرهاي آلومينا سيليس آبدار با وزن مولکولي کم يعني Si(OH)₄ و Al(OH)₃ مونومر هايي هستند که در اثر ترکيب با هم واحدهاي ساختاري ثانوي را در فاز محلول به وجود مي آورند  واحدهاي ثانوي يا به طور مستقيم به روي هسته يا وجهي از بلور در حال رشد مي نشينند  و يا قبل از اتصال به صورت چند وجهي بزرگتر شکل مي گيرند ، بسياري از واحدهاي ساختاري از اين قبيل ممکن است در محلول شکل بگيرند ، لکن فقط تعداد معدودي از آن ها هستند که با موفقيت به بلور در حال رشد متصل مي شوند  .نوع زئوليت به دست آمده توسط شرايط توليد تعيين مي شود .از جمله ي اين شرايط مي توان به غلظت مواد واکنشگر ،pH ، دما و غلظت مواد افزودني اشاره نمود.فاکتور هاي موثر بر فرايند توليد عبارتند از :

1-      طبيعت مواد شرکت کننده در واکنش و فرايند آماده سازي آن ها

2-      روشي که از طريق آن، مخلوط واکنش آماده مي شود و ترکيب کلي اجزاي مخلوط پس از آماده شدن

3-      همگن بودن يا غير همگن بودن

4-      pH مخلوط

5-      زمان ماند در دماي پايين براي ژل ها

6-      نطفه بندي ( هسته زايي )

7-      اضافه کردن افزودني هاي خاص

8-      دما و فشار

سه فاکتور اول نشانگر اين هستند که نطفه بندي به وسيله ي متغير هاي ترموديناميکي اي چون ترکيب ، دما يا فشار کنترل نمي شود .بلکه با فاکتورهاي حساس محيطي کنترل مي گردد. به طور کي واکنشگر ها عبارتند از : سديم آلومينات ، سديم سيليکات ؛ سيليسيک اسيد ، سديم هيدروکسيد که براي تنظيم pH اضافه مي شود .